TGS raporu: TCK 217/A gazeteciliğin önünde engel
TGS, basın özgürlüğü raporunda "halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma" suçlamasının gazetecilere yönelik yaygın şekilde kullanıldığına dikkat çekti. Raporda, ajansımızın 3 Şubat'ta uğradığı baskın, gözaltı ve tutuklama saldırısına ise yer verilmedi.
Türkiye Gazeteciler Sendikası (TGS), 3 Mayıs Dünya Basın Özgürlüğü Günü'nde Nisan 2025-Nisan 2026 arasındaki döneme ilişkin basın özgürlüğü raporunu yayınladı.
Raporda, TCK 217/A'da düzenlenen "halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma" suçlamasının başta gazeteciler olmak üzere toplumun tüm kesimlerini ilgilendiren bir sorun haline geldiği, Türkiye'de basın özgürlüğü ihlallerinin bireysel vakaların ötesine geçerek sistematik ve kurumsal bir nitelik kazandığı belirtildi. Basın meslek örgütlerinin "sansür yasası" olarak tanımladığı söz konusu düzenleme nedeniyle gazetecilerin mesleğini yapmasının zorlaştığına dikkat çekildi. Gazetecilik faaliyetlerinin sistematik biçimde cezai ve idari yaptırımlara konu olmaya devam ettiği vurgulandı.
SON 4 YILDA 88 GAZETECİ HAKKINDA 113 SORUŞTURMA
Rapora göre, TCK 217/A düzenlemesinin uygulamaya girdiği 2022 tarihinden bu yana 88 gazeteci hakkında toplam 113 soruşturma başlatıldı.
29 gazeteci gözaltına alındı ve 6 gazeteci tutuklandı. Bir gazeteci hakkında konutu terk etmeme şeklinde adli kontrol tedbiri uygulandı.
Soruşturmaların 49'u takipsizlik kararı ile sonuçlanırken, 29'u hakkında iddianame yazıldı, dava açıldı. Açılan davaların 15'inde ilk derece mahkemeleri tarafından beraat kararları verildi; 12'sinde ise yargılamaya devam edildi. Bir dosyada ilk derece mahkemesi tarafından verilen mahkûmiyet kararı istinaf incelemesi sonucunda bozuldu ve beraat kararına hükmedildi. Bir dosyada ise ilk derece mahkemesince 10 ay hapis cezasına hükmedildi.
2025 Nisan ile 2026 Nisan aya arasındaki bir yıl içinde görülen ceza yargılamalarının 16'sında gazetecilerin TCK 217/A suçlaması ile yargılandığı görüldü. 16 ayrı ceza dava dosyasında 19 gazeteci yargılandı. Beş ceza dava dosyasında yedi gazeteci hakkında beraat kararı verilirken 12 gazeteci hakkında ceza yargılamaları devam etti.
Son bir yılda 67 gözaltı işleminden 20'sinin gerekçesi TCK 217/A suçlaması oldu. 20 gözaltı işleminden yalnızca üç gazeteci ifadesinin ardından serbest bırakıldı. İki gazeteci hakkında tutuklama kararı verilirken, bir gazeteci hakkında konutu terk etmeme, 14 gazeteci hakkında ise imza ve yurt dışı çıkış yasağı şeklinde çeşitli adli kontrol tedbir kararlarına hükmedildi.
Raporda, son bir yılda toplamda 224 ceza davasında 300'ün üzerinde gazetecinin yargılandığı vurgulandı.
Raporda "Türkiye'de basın özgürlüğü ihlallerinin bireysel vakaların ötesine geçerek sistematik ve kurumsal bir nitelik kazandığını gösteriyor. Gazeteciler bu koşullar içinde işsizlik, örgütsüzlük kıskacında. Düşük ücret ve kötü çalışma koşulları, baskıcı uygulamalar birleşiyor ve meslektaşlarımızın yaşam koşullarını ağırlaştırmaya devam ediyor" denildi. TGS, tüm gazetecilere sendikalı olma çağrısı yaptı.
TGS RAPORUNDA ETHA'YI GÖRMEDİ
TGS, basın özgürlüğü raporunda, ajans emekçilerimiz Nadiye Gürbüz, Pınar Gayıp ve Elif Bayburt'a "tutuklu gazeteciler listesi"nde yer verirken, Müslüm Koyun'a ise yer vermedi.
Ayrıca bir yıllık raporda, 3 Şubat'ta ajansımıza yönelik gerçekleşen baskın, gözaltı ve tutuklama saldırısı da görülmedi.